
शेतकरी मित्रांनो नमस्कार, मी कृषी डॉक्टर आपल्या सर्वांचे Krushi Doctor या मराठी वेबसाइटवर सहर्ष स्वागत करतो. आज आपण कापूस लागवडीसाठी उपयुक्त असलेल्या टॉप 5 जातींची (cotton variety) सविस्तर माहिती पाहणार आहोत. डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठ (PDKV) च्या मार्गदर्शनानुसार योग्य वाणाची निवड केल्यास उत्पादनात मोठी वाढ होते. या लेखामध्ये आपण कापूस लागवडीचा हंगाम, योग्य अंतर आणि बियाणे मात्रा याबद्दल देखील माहिती घेणार आहोत. जर तुम्ही कापूस उत्पादक शेतकरी असाल, तर हा लेख तुमच्यासाठी खूप महत्त्वाचा ठरणार आहे.
⚪ महाराष्ट्रासाठी शिफारशीत सर्वोत्तम cotton variety
| नंबर | वाणाचे नाव | ठळक वैशिष्ट्ये आणि उत्पादन |
|---|---|---|
| 1 | Rasi 926 | मोठा बोंडाचा आकार, वेचणीस सोपा. उत्पादन: 12-14 क्विंटल/एकर. कालावधी: 160-165 दिवस. |
| 2 | Ajeet 177 | लाल पानांच्या रोगास (लाल्या) प्रतिकारक. उत्पादन: 12-15 क्विंटल/एकर. बागायतीसाठी उत्तम. |
| 3 | Rasi RCH 846 | लवकर परिपक्व होणारे वाण (140-145 दिवस). कीड व रोगांना कमी बळी पडते. |
| 4 | Nuziveedu Talent | मध्यम ते भारी जमिनीसाठी योग्य. रसशोषक किडींना सहनशील. झाडाची उंची 5 फुटांपर्यंत. |
| 5 | Crystal Avvall | मजबूत झाडे आणि विषाणूंना सहनशील. सर्व प्रकारच्या मातीमध्ये चांगले उत्पादन देते. |
लागवडीचा हंगाम
बागायती कापसासाठी एप्रिल-मे आणि कोरडवाहू कापसासाठी जून-जुलै हा योग्य काळ आहे.
बियाणे मात्रा
एकरी साधारणपणे 950 ग्रॅम किंवा 2 पॅकेट बियाणे पेरणीसाठी लागते.
📏 कापूस लागवडीचे योग्य अंतर
| प्रकार | ओळीतील अंतर (फूट) | रोपांतील अंतर (फूट) | एकरी झाडे |
|---|---|---|---|
| कोरडवाहू | 4 | 1.5 | 7400 |
| बागायती | 5 | 2 | 4440 |
सारांश
शेतकरी मित्रांनो, कापूस उत्पादनात शाश्वत वाढ मिळवण्यासाठी आपल्या जमिनीच्या प्रकारानुसार योग्य cotton variety निवडणे हा पाया आहे. योग्य खत व्यवस्थापन आणि कीड नियंत्रण केल्यास पांढऱ्या सोन्यातून नक्कीच भरघोस नफा मिळेल. ही माहिती आवडली असल्यास इतर शेतकऱ्यांना नक्की शेअर करा. धन्यवाद!
❓ वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
1. कापूस लागवड कधी करावी?
उत्तर – कापसाची लागवड जमिनीचा ओलावा पाहून साधारणपणे जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यात करावी.
2. कापूस पीक किती दिवसांचे असते?
उत्तर – कापूस पीक वाणानुसार 160 ते 190 दिवसांत पूर्णपणे काढणीला येते.
लेखक: कृषी डॉक्टर – सूर्यकांत कांबळे | पत्ता: इर्ले, ता. बार्शी, जि. सोलापूर, महाराष्ट्र – 413412 | संपर्क: +91 8956970102