शेतकरी मित्रांनो नमस्कार. Krushi Doctor वर आपले स्वागत आहे. आज आपण सोयाबीन खत व्यवस्थापन (soybean fertilizer dose) याची संपूर्ण माहिती पाहणार आहोत. कारण सोयाबीन हे कमी कालावधीत भरपूर नफा देणारे पीक आहे. म्हणूनच योग्य वेळी खतांची मात्रा देणे अत्यंत गरजेचे असते. परिणामी पिकाची जोमदार वाढ होऊन उत्पादनात मोठी घट टळते. अशा प्रकारे नियोजन केल्यास सोयाबीन शेती फायदेशीर ठरते. तसेच जमिनीचा पोत सुधारण्यास मदत होते.
🌱 सोयाबीनसाठी मुख्य खत मात्रा
सोयाबीन हे द्विदल पीक असल्यामुळे याला नत्राची गरज कमी असते. कारण हे पीक हवेतील नत्र स्वतः शोषून घेते. म्हणूनच पेरणी करताना स्फुरद आणि पालाशयुक्त खतांवर जास्त भर द्यावा. परिणामी मुळांची वाढ चांगली होऊन शेंगांची संख्या वाढते. तसेच पेरणीवेळी गंधकाचा (Sulphur) वापर करणे अनिवार्य आहे. अशा प्रकारे 10:26:26 सारख्या खतांचा वापर फायदेशीर ठरतो. म्हणूनच संतुलित खत व्यवस्थापन करावे.
खत व्यवस्थापन वेळापत्रक (Fertilizer Schedule)
| वेळ (Time) |
खताचा प्रकार |
प्रमाण (प्रति एकर) |
| पेरणीच्या वेळी |
10:26:26 + Sulphur |
1.5 Bag + 10 kg |
| फुलधारणा अवस्था |
19:19:19 (Spray) |
5 gm per Liter |
| शेंगा भरताना |
0:52:34 (Spray) |
100 gm / 10 Liter |
🚀 फवारणीद्वारे खत व्यवस्थापन
सोयाबीन पिकाला पेरणीनंतर 50 आणि 70 दिवसांनी 2% युरियाची फवारणी करावी. कारण यामुळे पानांमधील हरितद्रव्य टिकून राहते. म्हणूनच शेंगा भरण्याच्या अवस्थेत 0:52:34 किंवा 13:0:45 या विद्राव्य खतांचा वापर करावा. तसेच लोह कमतरता असल्यास फेरस सल्फेटची फवारणी करावी. परिणामी दाण्यांचा आकार आणि वजन वाढण्यास मदत होते. अशा प्रकारे शास्त्रोक्त पद्धतीने खते दिल्यास उत्पादन वाढते. म्हणूनच माती परीक्षण करणे हिताचे आहे.
सारांश | Conclusion
थोडक्यात सांगायचे तर सोयाबीनचे भरघोस उत्पादन हे केवळ खत व्यवस्थापनावर अवलंबून असते. कारण योग्य अन्नद्रव्ये मिळाल्याशिवाय पीक तग धरू शकत नाही. म्हणूनच हा लेख इतर सोयाबीन उत्पादक शेतकऱ्यांना नक्की शेअर करा. परिणामी सर्वांना योग्य खत मात्रेची माहिती मिळेल. अशा प्रकारे आपण प्रगत शेतीकडे वाटचाल करू शकतो. तसेच वेबसाईटला नियमित भेट द्या. धन्यवाद!
KD
लेखक
कृषी डॉक्टर सूर्यकांत
संपर्क: 9168911489
वेबसाईट: krushidoctor.com
