शेतकरी मित्रांनो नमस्कार. Krushi Doctor वर आपले स्वागत आहे. आज आपण गांडूळ खत निर्मिती (gandul khat nirmiti) पाहणार आहोत. कारण रासायनिक खतांमुळे जमिनीचा पोत खराब होत आहे. म्हणूनच सेंद्रिय खतांचा वापर वाढवणे गरजेचे आहे. परिणामी गांडूळ खतामुळे जमीन सुपीक आणि भुसभुशीत होते. अशा प्रकारे हे खत पिकांच्या वाढीसाठी पोषक ठरते. तसेच यामुळे शेतीचा उत्पादन खर्च कमी होतो.
✅ गांडूळ खताचे मुख्य फायदे
गांडूळ खतात नत्र 1.5% आणि पालाश 0.4% असते. कारण यामध्ये पिकाला लागणारी सर्व अन्नद्रव्ये उपलब्ध असतात. म्हणूनच जमिनीची पाणी धरून ठेवण्याची क्षमता वाढते. तसेच जमिनीतील हवा खेळती राहण्यास मदत होते. परिणामी पिकांची वाढ अधिक जोमाने आणि वेगाने होते. अशा प्रकारे गांडूळ खत हे एक उत्तम सेंद्रिय खत आहे. म्हणूनच प्रत्येक शेतकऱ्याने याची निर्मिती करायला हवी.
खतामधील अन्नद्रव्यांचे प्रमाण (Nutrients Content)
| अन्नद्रव्य घटक |
प्रमाण (Percentage/PPM) |
| नत्र (Nitrogen) |
1.0 to 1.5% |
| स्फुरद (Phosphorus) |
0.9% |
| लोह (Iron) |
175.20 PPM |
🚀 गांडूळ खत तयार करण्याची पद्धत
खत तयार करण्यासाठी खड्डा किंवा ढीग पद्धत वापरावी. कारण सावलीत गांडूळांची वाढ अतिशय चांगली होते. म्हणूनच कचरा आणि अर्धवट कुजलेले शेण वापरावे. तसेच बेडमधील तापमान 25 ते 30 अंश असावे. परिणामी 40 ते 50 दिवसात दर्जेदार खत तयार होते. अशा प्रकारे साध्या कचऱ्यापासून सोन्यासारखे खत बनवता येते. म्हणूनच ही पद्धत शेतकऱ्यांसाठी खूप फायदेशीर आहे.
सारांश | Conclusion
थोडक्यात सांगायचे तर गांडूळ खत निर्मिती हा शाश्वत शेतीचा आधार आहे. कारण यामुळे जमिनीचे आरोग्य दीर्घकाळ टिकून राहते. म्हणूनच हा लेख इतर शेतकरी मित्रांना नक्की शेअर करा. परिणामी सर्वांना या आधुनिक तंत्राची योग्य माहिती मिळेल. अशा प्रकारे आपण विषमुक्त शेतीकडे पाऊल टाकू शकतो. तसेच वेबसाईटला नियमित भेट द्या. धन्यवाद!
KD
लेखक
कृषी डॉक्टर सूर्यकांत कांबळे
संपर्क: 9168911489
वेबसाईट: krushidoctor.com
