सध्या महाराष्ट्रातील आणि मध्य प्रदेशातील अनेक शेतकऱ्यांमध्ये हरभऱ्याच्या एका विशिष्ट वाणाची मोठी चर्चा आहे. उत्कृष्ट उत्पादन क्षमता आणि स्थानिक किडींवरील रोगप्रतिकारक शक्तीमुळे हे पीक कमी खर्चात जास्त नफा मिळवून देते. या लेखामध्ये आपण Daftari 21 chana या प्रसिद्ध वाणाची सविस्तर माहिती घेणार आहोत. शेतीविषयक अधिक माहितीसाठी आणि नवनवीन तंत्रज्ञानासाठी तुम्ही आमच्या कृषी डॉक्टर वेबसाईटच्या मुख्य पानाला नक्की भेट द्या.
🌱 दफ्तरी 21 हरभरा (Daftari 21 chana): संशोधन आणि उत्पत्ती
हे विशेष वाण प्रगत तंत्रज्ञानाचा वापर करून विकसित करण्यात आले आहे. बदलत्या हवामानात हमखास उत्पादन आणि बाजारपेठेत असलेली मोठी मागणी यामुळे हा वाण अत्यंत लोकप्रिय ठरत आहे. या वाणाची निर्मिती करताना रोगप्रतिकारक शक्तीवर विशेष भर देण्यात आला आहे. कृषी संशोधनाची आणि नवीन वाणांची अधिकृत माहिती तुम्ही महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ (MPKV) च्या वेबसाईटवरही पाहू शकता.
🚜 लागवड, पाणी आणि खत व्यवस्थापन
- 1.
जमिनीची निवड: पाण्याचा चांगला निचरा होणारी, मध्यम ते भारी सुपीक जमीन या पिकासाठी अत्यंत आवश्यक आहे. पेरणीपूर्वी जमिनीची खोल नांगरट करून कुळवाच्या पाळ्या देणे फायद्याचे ठरते.
- 2.
पाण्याचे नियोजन:
- 👉 हरभऱ्याला मुळातच कमी पाण्याची गरज असते.
- 👉 मात्र, फुलोऱ्याच्या अवस्थेत आणि घाटे भरण्याच्या वेळी योग्य प्रमाणात पाणी दिल्यास उत्पादनात लक्षणीय वाढ होते.
- 3.
खत व्यवस्थापन: केवळ रासायनिक खतांवर अवलंबून न राहता सेंद्रिय खतांचा संतुलित वापर उत्पादनात मोलाची भर घालतो. पेरणीच्या वेळी योग्य प्रमाणात नत्र आणि स्फुरद देणे गरजेचे आहे.
⭐ शेतकरी या वाणाला सर्वाधिक पसंती का देतात?
1. उत्कृष्ट गुणवत्ता
हा हरभरा प्रथिने आणि फायबरने अत्यंत समृद्ध असल्याने बाजारात याला मोठी मागणी असते. दाण्याचा आकार आकर्षक आणि रंग चांगला असल्याने व्यापारी याला पसंती देतात.
2. जास्त नफा
कमी उत्पादन खर्च आणि हमखास बाजारभाव यामुळे जास्तीत जास्त नफा मिळतो.
3. कमी देखभाल
हा वाण नैसर्गिकरित्या मर रोग आणि इतर कीड-रोगांना प्रतिकारक असल्याने महागड्या फवारणीचा मोठा खर्च वाचतो.
तांत्रिक माहिती आणि तक्ता
| वैशिष्ट्ये |
तपशील |
| वाणाचे नाव |
दफ्तरी 21 |
| कालावधी |
90-100 दिवस |
| उत्पादन क्षमता |
20-25 क्विंटल प्रति हेक्टर |
| झाडाची उंची |
मध्यम (30-40 सेमी) |
| बियाणे प्रमाण |
60-65 किलो प्रति हेक्टर |
| विशेष गुणधर्म |
प्रमुख किडी व रोगांना प्रतिकारक |
निष्कर्ष
कमी कालावधीत जास्त उत्पादन देणारा हा एक अत्यंत विश्वासार्ह वाण आहे. महाराष्ट्रातील रब्बी हंगामात हा वाण उत्तम रितीने तग धरतो. जर तुम्ही वेळेवर पेरणी केली, खतांचे योग्य नियोजन केले आणि वेळेवर पाणी दिले, तर या वाणातून भरघोस आर्थिक नफा मिळवणे प्रत्येक शेतकऱ्याला सहज शक्य आहे.
सतत विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
प्रश्न: दफ्तरी 21 हरभरा किती दिवसात काढणीस तयार होतो?
उत्तर: हा वाण साधारणपणे 90 ते 100 दिवसात पूर्णपणे पक्व होऊन काढणीसाठी तयार होतो.
प्रश्न: या वाणाचे सरासरी उत्पादन किती आहे?
उत्तर: जर योग्य व्यवस्थापन आणि खतांचे नियोजन केले, तर हेक्टरी 20 ते 25 क्विंटलपर्यंत हमखास उत्पादन मिळू शकते.
प्रश्न: लागवडीसाठी किती बियाणे लागते?
उत्तर: लागवडीसाठी हेक्टरी साधारण 60 ते 65 किलो बियाणे लागते. पेरणीपूर्वी बीजप्रक्रिया करणे अत्यंत आवश्यक आहे.
प्रश्न: Daftari 21 chana कोणत्या जमिनीत चांगला येतो?
उत्तर: पाण्याचा चांगला निचरा होणाऱ्या आणि मध्यम ते भारी सुपीक जमिनीत हे पीक खूप चांगले येते. चोपण किंवा पाणी साचून राहणाऱ्या जमिनीत याची लागवड करू नये.
KD
लेखक
कृषी डॉक्टर – सूर्यकांत कांबळे
संपर्क: +91 8956970102
5 thoughts on “Daftari 21 chana: दफ्तरी 21 चना (माहिती, वैशिष्ट्ये आणि फायदे)”
दफ्तरी 21 चना बऱ्याच खूप चांगली विषयी म्हणत आहेत, मात्र माझं मत अशं आहे की त्याचा उत्पादन क्षमता आणि रोग प्रतिकारशक्ती अगदी चांगल्या नावाच्या चनांसारखीच आहे! आणि त्याची किंमत देखील अगदी शाश्वत असते, काही वेळा जर बाजूला थांबल्यास काही दिवसांसाठी किंमत काही वाढते! आणि हरभरा करण्याचे तप्पे देखील अगदी सुलभ आहेत, मात्र काही वेळा मातीचा निवड करणे हे एक आनंदाचे काम बनू शकते.
It’s good to know about the popularity of the Daftari 21 chana variety – I was researching chickpea cultivation and found additional context on https://tinyfun.io/game/schoolboy-runaway-stealth that was helpful too. I wonder how this variety performs in different soil types?
A really good blog and me back again.
wish you all the best
wish you best and best