rice armyworm: धान (भात) पिकातील लष्करी अळी नियंत्रण

Rice armyworm symptoms and control in paddy crop

शेतकरी मित्रांनो नमस्कार, Krushi Doctor (कृषी डॉक्टर) परिवारात आपले स्वागत आहे. आज आपण भात पिकाचे प्रचंड नुकसान करणाऱ्या Rice Armyworm (लष्करी अळी) बद्दल सविस्तर माहिती, तिची लक्षणे आणि प्रभावी नियंत्रण उपाय पाहणार आहोत.

🌾 प्रस्तावना

1. भात शेतीमध्ये किडींचा प्रादुर्भाव हे कमी उत्पादनाचे सर्वात मुख्य कारण मानले जाते.

2. रोपे तयार झाल्यापासून ते कापणीपर्यंत पिकावर विविध किडींचा हल्ला होतो, ज्यामध्ये Rice Armyworm अत्यंत घातक आहे.

3. ही अळी अधाशीपणे पाने आणि ओंब्या खात असल्याने शेतकऱ्यांचे 80 ते 100 टक्क्यांपर्यंत नुकसान होऊ शकते.

🔍 लष्करी अळीची ओळख कशी करावी?

✔
पूर्ण वाढलेली अळी साधारण 4 cm पर्यंत लांब असते आणि तिच्या पाठीवर पिवळसर पांढरे पट्टे असतात.
✔
स्पर्श करताच ही अळी पटकन खाली पडते, हे तिचे मुख्य वैशिष्ट्य आहे.
✔
या किडीचे पतंग रात्रीच्या वेळी सक्रिय होतात आणि एकावेळी 150 ते 500 अंडी घालतात.

भातावरील कीड आणि रोग नियंत्रणाच्या अधिकृत मार्गदर्शनासाठी भारत सरकारच्या या पोर्टलला भेट द्या:
Directorate of Plant Protection, Quarantine & Storage

⚠️ नुकसानीचे प्रकार

1. अळ्या दिवसा उन्हापासून वाचण्यासाठी जमिनीतील भेगांमध्ये किंवा पानांच्या सावलीत लपून राहतात.

2. रात्रीच्या वेळी या अळ्या झाडावर चढून ओंबीतील दाणे आणि पाने अधाशीपणे खातात.

3. प्रादुर्भाव वाढल्यास शेतात असंख्य कापलेले दाणे जमिनीवर पडलेले दिसतात, जणू उंदराने नुकसान केले असावे.

🛡️ Rice Armyworm नियंत्रण उपाय

1. सापळे वापरणे: एकरी 6 ते 7 कामगंध सापळे आणि 1 प्रकाश सापळा लावल्यास पतंग नष्ट होण्यास मदत होते.

2. जैविक उपाय: बिव्हेरिया बॅसियाना किंवा मेटारायझियम 5 ml प्रति लिटर पाण्यात मिसळून संध्याकाळी फवारणी करावी.

3. रासायनिक उपाय: कापणीला 20 दिवसांपेक्षा जास्त वेळ असल्यास सायपरमेथ्रिन (25 EC) 0.6 ml प्रति लिटर पाण्यातून फवारावे.

4. पक्षी थांबे: शेतात एकरी 10 ते 12 पक्षी थांबे उभारावेत, जेणेकरून पक्षी अळ्यांना वेचून खातील.

सारांश

भात पिकातील Rice Armyworm वेळेत ओळखणे आणि नियंत्रण करणे अत्यंत गरजेचे आहे. वरील उपायांचा अवलंब करून आपण उत्पादनातील मोठी घट टाळू शकता. हा लेख आवडल्यास आपल्या इतर शेतकरी मित्रांना नक्की शेअर करा.